चोरिएका बुद्ध सहितका ३ मध्यकालीन मूर्ति नेपाल फिर्ता

नेपालबाट चोरी गरेर अमेरिकाको न्यूयोर्क पु¥याइएका तीन वटा मध्यकालीन मूर्ति काठमाडौं ल्याइएको छ । अमेरिकास्थित नेपाली दूतावासबाट संस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उड्ययन मन्त्रालयमा ल्याइएको अप्सरा, बुद्ध र गणेशको मूर्ति बिहीबार एक कार्यक्रमका बीच राष्ट्रिय संग्रहालयलाई हस्तान्तरण गरिएको हो । तीन वटै मूर्ति अब संग्रहालयमा राखिने छन् । नेपाल फर्काइएका तीनै मूर्तिहरु अनुमानित १३ औं, १४ औं र १५ वा १६ औं शताब्दीका छन् । यी मूर्तिहरु कहाँबाट हराएका हुन्, यकिन नभएको मन्त्रालयले जनाएको छ । तर यसमध्ये अप्सराको रंगीन मूर्तियुक्त काठको टुँडाल पनौतीको इन्द्रेश्वर मन्दिरमा रहेका मध्यकालीन टुँडालसँग मिल्दाजुल्दा छन्…

Read More

आचार्य पद्मसम्भव अर्थात गुरु रिन्पोछेको संक्षिप्त परिचय

आचार्य सार्की शेर्पा १. पृष्ठभूमि वज्रयान बौद्ध परम्पराका संस्थापकको रूपमा चिनिनु हुने आचार्य पद्मसम्भव ओडियानाको उत्तर पश्चिमी दिशा धनकोश तालको टापुमा बहु रङ्गीन कमलको फूलमा जन्मिनुभएको थियो । उहाँलाई ओडियानका राजा इन्द्रभूतिले पालनपोषण गर्नुभएको मानिन्छ । उहाँलाई त्रिकाल बुद्ध, दोस्रो बुद्ध तथा तिब्बत र हिमाली क्षेत्रका समस्त बुद्ध अनुयायीहरूले गुरु रिन्पोछेको नामले पुकार्छन् । करिब आठौँ शताब्दीतिर तिब्बतका राज ठ्रिसोङ देहु चेनको निमन्त्रणामा नेपालको मार्ग हुँदै तिब्बतमा बौद्ध धर्मको रक्षा एवं प्रचार प्रसार गर्न पाल्नु हुँदा नेपालमा पनि उहाँले बौद्ध धर्मको व्यापक रूपमा प्रचार प्रसार गर्नुभएको थियो । तिब्बतमा उहाँले…

Read More

सिद्धार्थनगरका सडकभरी गौतम बुद्धका मूर्तिहरु

चार वर्ष अघिसम्म रुपन्देहीको सिद्धार्थनगर नगरपालिका (भैरहवा) क्षेत्रमा बुद्ध चिनारीका कुनै कलात्मक वस्तु थिएनन् । अन्यत्र जिल्ला र बाह्य मुलुकबाट आउने पर्यटक लुम्बिनी पुगेपछि मात्रै बुद्धबारे जानकारी पाउँथे । कलात्मक बुद्धमूर्ति देख्थे । अहिले भने अवस्था फेरिएको छ । सिद्धार्थनगरमा पाइला टेक्नेले सुरुमै बुद्धमूर्ति देख्न पाउँछन् । अहिले नगरका मुख्य सडकको डिभाइडरमा धमाधम बुद्धमूर्ति राख्ने काम भइरहेको छ । २०७४ को स्थानीय तह निर्वाचनपछि जनप्रतिनिधिले स्थानीय तहको नेतृत्व सम्हाले । त्यसपछि योजनाबद्ध रुपमा भैरहवालाई बुद्धमय र पर्यटकीय नगर बनाउने अभियान सुरु गरिएको हो । सुरुमा नगरले नीति बनाएर नगरभित्रका घरहरुमा…

Read More

बौद्ध धर्म र संस्कृतिसँग जोडिएका १० सामान्य ज्ञान

१) भगवान् बुद्धको मृत्युपश्चात् बुद्ध धर्मको बारेमा लेखिएको पहिलो ग्रन्थ कुन हो? मूल सर्वास्थित विनय २) बौद्ध भिक्षुले पालना गर्नुपर्ने नियम २२७ वटा छन् भने भिक्षुणीले पालना गर्नुपर्ने नियमहरु कति छन्? २३१ ३) नेपालको सबैभन्दा ठूलो स्तूप कुन हो? बौद्धनाथ ४) गौतम बुद्धले आफ्ना उपदेश कुन भाषामा दिएका थिए? पाली भाषा ५) मुक्तिनाथ देवतालाई कुन कुन धर्मावलम्बीहरुले पूजा गर्छन? हिन्दु र बौद्ध ६) स्वयम्भूका निर्मल शान्त दुई आँखाले के के जनाउँदछन्? करुणा र स्वज्ञान ७)बौद्ध धर्मका पाँच शीलहरु के के हुन् ? बौद्ध धर्मका पाँच शील वा पञ्चशील भन्नाले सत्य,…

Read More

निग्लिहवा र गोटिहवामा कनकमुनि र क्रकुछन्द बुद्धको प्रतिमा अनावरण

कपिलवस्तुको निग्लिहवा र गोटिहवामा कनकमुनि र क्रकुछन्द बुद्धको प्रतिमा अनावरण गरिएको छ । कपिलवस्तु नगरपालिका–११, अरौराकोटमा कनकमुनि बुद्ध र कपिलवस्तु नगरपालिका–५, गोटिहवामा क्रकुछन्द बुद्धका साढे ६ फिट अग्ला र ३० इन्च चौडाइका प्रतिमा स्थापना गरिएका हुन् । पर्यटकीय आकर्षण थप्न प्रदेश सरकारले उनीहरुकै जन्मस्थलमा बगैंचा–पार्कसहित पूर्ण कदका बुद्ध प्रतिमा स्थापना गरिएको हो । शनिबार लुम्बिनी प्रदेशका मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलले बुद्ध प्रतिमाको अनावरण गरेका हुन् । गोटिहवामा ६० लाख १७ हजार ८ सय ५६ रुपैयाँको लगतमा क्रकुछन्द बुद्धको मूर्तिसहितको बगैँचा बनाइएको छ । यस्तै, आरौराकोटमा ९० लाख ६ हजार ७ सय…

Read More

दलाई लामा भन्छन् आफू कम्तीमा पनि ११० वर्षको जीवनकालका लागि प्रतिबद्ध

तिब्बती बुद्धिस्ट धार्मिक नेता दलाई लामाले आफू कम्तीमा पनि ११० वर्षको जीवनकालका लागि प्रतिवद्ध रहेको बताएका छन्। आफ्नो मंगलबार जुलाई ६ मा परेको ८६ औँ जन्मोत्सवको अवसरमा शुभकामना दिनेहरुप्रति आभार प्रकट गर्दै उनले आफ्नो आयुबारे बताएका हुन्। उनले जारी गरेको भिडियो सन्देशमा भनेका छन्, ‘मेरा केही सपनाहरु तथा केही पूर्वानुमानहरुमा मेरो आयु ११० वा ११३ वर्ष रहेको देख्ने गरेको छु। विश्वका विभिन्न क्षेत्रका व्यक्तिको शुभेक्षा र शुभकामनाले लामो जीवनका लागि मेरो आत्मबल थप बलियो बनेको छ। म कम्तीमा पनि ११० वर्ष बाँच्नका लागि प्रतिवद्ध छु।’ आफ्ना लागि शुभकामना दिने तथा…

Read More

तथागतको नेतृत्व गर्ने क्षमता

भिक्षु संघमा कुनै बैधानिक अध्यक्ष आदि थिएन । तथागतको संघ माथी कुनै अधिकार थिएन । भिक्षु संघ एक स्वायत पुर्ण संस्था थियोे । तर पनि संघ र त्यसका सदस्यमा तथागतको के अधिकार थियोे ? यस बिसयमा हाम्रो साथमा तथागतका समकालीन दुई जनाको बक्तब्य उपलब्ध छ । एक पटक तथागत राजगृहको बेलुबनमा बिहार गर्नुहुन्थ्यो । एकदिन तथागत राजगृहमा भिक्षाटनका लागी जानु भयो तर “अहिले केही समय छ“ यस्तो सोचेर वहाँ परिब्राजकराममा सकुलदायी भएको ठाउँमा जानू भयो । त्यस समयमा सकुलदायी धेरै परिब्राजकबाट घेरिएका थिए । उ “छ“ अथाह “छैन“ को तात्वीक…

Read More

नेपाल बौद्ध परियत्ति शिक्षाको २०७७ को परीक्षाको नतिजा सार्वजनिक

अखिल नेपाल भिक्षु महासंघद्वारा संचालित नेपाल बौद्ध परियत्ति शिक्षाको २०७७ को परीक्षाफल सार्वजनिक भएको छ । परीक्षा चैत्र ७ गते देखि २०७८ बैशाख १० सम्म संचालित भएको थियो । केन्द्रहरूले आफनो केन्द्रहरूको लागि प्राप्त भएका पासवर्ड प्रयोग गरी वेभसाइटमा आफना केन्द्रका विद्यार्थीहरूको नतिजा हेर्न सक्नेछन् । नतिजा प्रकाशन गर्दा गल्ती नहोस् भनि सावधानी अपनाएको महासंघले जनाएको छ । महासंघले नाम, केन्द्र आदिमा गल्ती सच्याउनु परेमा सम्पर्क गर्न हुन पनि अनुरोध गरेको छ । परीक्षामा कक्षा १ देखि १० सम्मका विद्यार्थी सहभागि थिए । परीक्षाफल हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुस् http://www.nbps.org.np/login?ReturnUrl=%2fExamView%3ffbclid%3dIwAR3hoQFjZxwmtrnRV4wZ4tPPhgFottKcQLppf-EYxomn7gh77Uj6W25DcFw

Read More