दशैमा बलि दिइने पशुपक्षिको आत्माको चिरशान्तिको लागि ‘मानिबुम पूजा’

हेलम्बु — दसैंमा हिन्दु धर्मावलम्बीले देवीदेवतालाई बलि दिने गर्छन् । मासुका लागि खसी, च्यांग्रा, भेडा नपाइने घरै हुँदैनभन्दा फरक पर्दैन  । शक्तिपीठमा घटस्थापनाबाटै पशु बलि दिइन्छ । तर, हिमाली गाउँको पर्यटकीय क्षेत्र हेलम्बुको हयोल्मो समुदायले भने दसैंमा मारिने पशुआत्माको चिरशान्तिको कामना गर्दै ‘मानिबुम’ पूजाको सुरु गरेको छ । दसैंमा बलि दिइने पशुहरूको मुक्तिको कामना गर्दै ह्योल्मो समुदायले बस्तीका गुम्बाहरूमा चारदिने पूजा गर्छन् । हेलम्बुमा बलि पूजा निषेध गरिएको मात्र होइन सामान्य अवस्थामा पनि पशुवध गर्न पनि दिइँदैन । हेलम्बु जाने पर्यटकका लागि होटलहरूमा पनि मासु पाक्दैन । पशुबलि हिंसा भएकाले उनीहरू पूजा र जप गरी दसैं…

Read More

बौद्ध दर्शनको महत्व बुझेर अनुशरण गर्न लामा गुरुहरुको आग्रह

नेपाल बौद्ध संघको आयोजनामा आइतबार ललितपुरमा लामाहरुको भेला भएको छ । भेलामा संघमा आवद्ध सम्पुर्ण लामा सदस्यहरु सहभागि थिए । ललितपुरको बालकुमारी गुम्बामा भएको भेलामा धर्मदेशना तथा बौद्ध धर्म तथा संस्कारको पछिल्लो स्थितिको बारेमा छलफ गरिएको थियो । प्राचीनकालदेखि नै नेपालको मौलिक र प्रमुख धर्मको रुपमा रहँदै आएको बौद्ध धर्मले पछिल्लो समय जटिल परिस्थितिको सामना गरिरहेको विषयमा समेत भेलामा छलफल गरियो । अहिले विश्वका धेरै देशमा बौद्ध दर्शनको पालना र अनुशरण गर्नेहरुको संख्यामा बृद्धि भइरहदाँ नेपालमा भने बौद्ध दर्शनको मर्मलाई वेवास्ता गरिदै गएकोमा भेलामा सहभागि लामा गुरुहरुले चिन्ता व्यक्त गरेका…

Read More

गौतम बुद्ध र सुदास

गौतम वुद्ध जीवित रहनुहुँदाका समयको कुरा हो । एक पटक तराइको एउटा गाउँमा महात्मा वुद्धको आगमन भएको थियो । त्यसै गाउँको पुछारमा सुदासको एउटा झुप्रो थियो । सुदास एक गरीव चमार थिए । झुप्रोपछाडिको थोरै जमीनमा उनले एउटा पोखरी बनाएका थिए । कमल रोपेका थिए । ससाना माछा पनि पालेका थिए । सुदास प्रत्येक बिहान पोखरीनिर उभिएर भित्र पानीमा खेलिरहेका माछा हेर्थे । एक बिहानको कुरा हो , सुदास सधैं झैं झुप्रापछाडिको पोखरीनिर पुगेकाथिए । पोखरीमा बेमौसममै एउटा कमल फुलिरहेको देखियो । सुदासलाई अचम्म लाग्यो । एक छिन त हेरि…

Read More

अखिल नेपाल भिक्षु महासंघको साधारण सभा सम्पन्न

अखिल नेपाल भिक्षु महासंघको २०७६ सालको साधरणसभा आनन्द कुटि बिहारमा सम्पन्न भयो । बिहान ९ बजे सुरु भएको साधारणसभा प्रमुख अतिथि नेपालका सातौ संघनायक डा. ज्ञानपुर्णिक महास्थवीरले बुद्ध प्रतिमामा दीप प्रज्वलन गरि बुद्ध पूजा तथा दशधम्म सुत्रपाठ गर्दै सुरु भएको थियो । संघनायकले संघका सदस्यहरुलाई धर्म बिनयको पालन गरि बुद्ध धर्मको प्रचार गर्न सके समय समयमा हुने यस्ता संघ भेला सुखदायी हुने बताए । अखिल नेपाल भिक्षु महासंघका अध्यक्ष मैत्री महास्थवीरको सभापतित्वमा सम्पन्न कार्यक्रम संघका महासचिव राहुल महास्थवीरले सञ्चालन गरेका थिए । कार्यक्रममा संघका उपाध्यक्ष सुमेध महास्थवीरले स्वागत मन्तव्य, महासचिव…

Read More

रसियामा बौद्ध धर्मको इतिहास

नेपाल, भारत र तिब्बत बाहेक रुसमा पनि प्राचीन समयदेखि नै बौद्ध धर्म पुगिसकेको ऐतिहासिक अभिलेख पाइन्छ । ऐतिहासिककालदेखि नै बौद्ध धर्मको विस्तार भएका कारण रुसमा बौद्ध धर्मलाई प्राचीन धार्मिक संस्कार र ऐतिहासिक सम्पदाको रुपमा लिइन्छ । रुसमा विद्यमान विभिन्न धर्म तथा सम्प्रदायसँगै बौद्ध धर्म पनि रुसभरि नै फैलिएको छ । रुसका धेरै आदिवासी बौद्ध धर्म र संस्कारको पालना गर्छन् । पूर्वी एसियाली देशहरुसँग जोडिएका कारण रुसको साइवेरीयामा सर्वप्रथम बौद्ध धर्मको विस्तार भएको थियो । साइवेरीयामा महायानी बौद्ध मध्ये गेलुक्पा परम्पराको अनुशरण गर्नेको बाहुल्यता बढि छ । यसबाहेक अन्य परम्पराको अनुशरण…

Read More

यसकारण बुद्धले दरबार त्यागेका थिए

त्रिपिटकको ’अत्तदण्डसुत्त’बाट सिद्धार्थ गौतमले दरबार छोड्नुको खास कारण प्रस्ट हुन्छ । तत्कालीन समाजमा युद्धहरू भइरहन्थे । मानिसहरू ससानो निहुँमा एकअर्काको ज्यान लिन तम्सिन्थे । बुद्धको हृदय सानैदेखि करुणायुक्त भएको हुँदा उनलाई काटमारमा सहभागी हुन या रमिता हेरेर बस्न मन भएन । उक्त सुत्तमा भनिएको छ- ‘आफन्तहरूबीच एकअर्काका विरुद्ध शस्त्र उठाएको हेर्नु भयावह थियो । जसरी पानी बिना माछा छटपटाउँछन्, उसैगरी हिंसायुक्त समाजमा मानिसहरू तड्पिइरहेका थिए ।’ सुत्तनिपातको ’पब्बज्जा सुत्त’मा बुद्धका शिष्य आनन्दले भनेका छन् ( घरगृहस्थीमा बस्नु संकटपूर्ण र अशान्तिपूर्ण छ । प्रब्रज्यामा खुला आकाशमा जस्तै स्वतन्त्रता हुन्छ । यस्तो…

Read More

निग्लिहवामा भाद्र पूर्णिमा उत्सव

लुम्बिनी भ्रमण वर्ष २०७६ कार्यक्रमअन्तर्गत बुद्धको जीवनीसँग महत्वपूर्ण मानिएका मासिक पूर्णिमा अन्तर्गतको भाद्र पूर्णिमा उत्सव कार्यक्रम शनिबार कपिलवस्तुस्थित निग्लिहवामा मनाइएको छ । बुद्ध जन्मस्थल लुम्बिनीमा आन्तरिक पर्यटक आगमन बढाउन र लुम्बिनीको राष्ट्रिय तथा अन्तर्रा्ष्ट्रियरूपमा प्रचारप्रसार गर्ने उद्देश्यले प्रदेश नं ५ सरकारले घोषणा गरेको लुम्बिनी भ्रमण वर्षको कार्यक्रमअन्तर्गत हरेक महीना पूर्णिमा उत्सव मनाइन्छ । लुम्बिनी भ्रमण वर्ष २०७६ को महत्वपूर्ण कार्यक्रम मासिक पूर्णिमा उत्सव कार्यक्रम कनकमुनि बुद्धको जन्मस्थलको रूपमा परिचित कपिलवस्तु नगरपालिका–६ स्थित निग्लिहवामा भाद्र पूर्णिमा उत्सव कार्यक्रम आयोजना गरिएको हो । लुम्बिनीलाई केन्द्रमा राखेर हरेक महीनाको मासिक पूर्णिमा उत्सव बुद्धसँग…

Read More